Efekt cieplarniany:
Globalne zmiany klimatyczne powodowane nadmierna emisja do atmosfery gazów cieplarnianych, a zwlaszcza dwutlenku wegla moga doprowadzic do zachwiania równowagi ekologicznej w skali calej planety. To jeden z najpowazniejszych problemów - ekologicznych, gospodarczych i spolecznych - naszych czasów.
Smog slowo które powstalo ze zbitki dwóch angielskich slów: smoke - dym i fog - mgla. Smog jest to nienaturalne zjawisko atmosferyczne polegajace na wspóldzialaniu zanieczyszczen powietrza spowodowanych dzialalnoscia czlowieka oraz niekorzystnych naturalnych zjawisk atmosferycznych: znacznej wilgotnosci powietrza (mgla) i braku wiatru. Utrudnia oddychanie organizmom, a Ziemi wydalanie ciepla.
Smog byl pierwotnie kojarzony z Londynem z okresu od XVII do polowy XX wieku, jednak wystepuje takze w wiekszosci aglomeracji miejsko-przemyslowych swiata, jak np. Los Angeles, Tokio, Ateny czy Zaglebie Ruhry.
Smog zawiera zawieszone w powietrzu czastki stale (pylowe) oraz szkodliwe zwiazki chemiczne gazowe: tlenki azotu oraz tlenki siarki. Te szkodliwe zwiazki chemiczne, pyly (kurz) i znaczna wilgotnosc sa zagrozeniem dla zdrowia, sa bowiem czynnikami alergizujacymi i moga wywolac astme oraz jej napady, a takze powodowac zaostrzenie przewleklego zapalenia oskrzeli lub niewydolnosc oddechowa.
Co roku umiera na swiecie 49 milionów ludzi. Wedlug Swiatowej Organizacji Zdrowia (WHO) 75 procent zgonów nastepuje przedwczesnie wskutek zatrucia srodowiska oraz niewlasciwego trybu zycia.
Choroby biegunkowe, które co roku powoduja zgon ponad trzech milionów dzieci, sa czesto nastepstwem zanieczyszczenia zywnosci i wody, a takze zlych warunków sanitarnych.
Jak podaje kanadyjska gazeta "The Globe and Mail", po próbach z bronia nuklearna przeprowadzonych w latach piecdziesiatych wykryto w zebach dzieci stront 90(90Sr), produkt uboczny reakcji jadrowych. Uwazano wtedy, ze jest to przyczyna naglego wzrostu zachorowan dzieci na raka. Teraz, dziesiatki lat pózniej, naukowcy zwiazani z amerykanskim programem badania wplywu promieniowania na zdrowie spoleczenstwa znów sa zaniepokojeni.
Skad sie bierze ten izotop strontu? Zdaniem niektórych naukowców jego zródlami moga byc awarie reaktorów jadrowych, promieniowanie z prawidlowo dzialajacych elektrowni jadrowych lub wykonywane wiele lat temu próby z bronia atomowa. Niezaleznie od tego, jakie jest jego pochodzenie, przyjmujemy do organizmu 90Sr, gdy spozywamy skazone nim produkty roslinne i pijemy mleko od krów, które jadly skazona trawe. Ze wzgledu na chemiczne podobienstwo do wapnia odklada sie on w organizmie ludzkim w kosciach, zwiekszajac ryzyko zachorowania na raka kosci lub bialaczke. Zaniepokojenie budzi równiez promieniowanie mogace oddzialywac na przyszle pokolenia. Po usunieciu z rdzenia reaktora (odpady) sa milion razy bardziej radioaktywne niz pierwotnie wlozone (materialy rozszczepialne). Ocenia sie, ze dopiero co zuzyty element paliwowy jest tak zabójczy, iz osoba stojaca w odleglosci metra zmarlaby w ciagu godziny z powodu napromieniowania.
